Nhiều cha mẹ Việt Nam ở Nhật vừa đi làm vừa nuôi con trong môi trường ít người thân hỗ trợ. Khi trẻ cần hỗ trợ phát triển, lịch khám, tư vấn, nhà trẻ, trường học, dịch vụ thông sở và công việc có thể chồng lên nhau. Nếu mọi việc phụ thuộc vào một người chăm sóc, gia đình rất dễ kiệt sức.
Điều phối hỗ trợ không phải là làm tất cả hoàn hảo. Đó là phân rõ việc nào cần ưu tiên, ai liên hệ nơi nào và thông tin của trẻ được lưu ở đâu.
Lịch của trẻ cần được nhìn cùng lịch của cha mẹ
Gia đình nên ghi các mốc cố định như giờ làm, giờ đón trẻ, ngày khám, ngày họp trường, ngày dịch vụ hỗ trợ và thời gian trẻ mệt nhất. Khi nhìn trên cùng một lịch, cha mẹ dễ thấy điểm nào đang quá tải. Ví dụ, một ngày vừa học dài, vừa trị liệu, vừa đi mua đồ có thể quá sức với trẻ.
Nếu cha mẹ không thể dự mọi buổi họp hoặc tư vấn, hãy hỏi xem có thể nhận ghi chú, đổi giờ, tham gia trực tuyến hoặc gửi câu hỏi trước không. Một số nơi có thể linh hoạt, một số nơi không, nhưng gia đình cần nói rõ khó khăn sớm.
Thông tin của trẻ nên được chia sẻ giữa người chăm sóc chính và người còn lại. Nếu chỉ một người biết thuốc, giấy tờ, giáo viên phụ trách và mục tiêu hỗ trợ, khi người đó ốm hoặc bận, hỗ trợ của trẻ dễ bị gián đoạn.
Cần hỏi về nguồn lực địa phương và nơi làm việc
Gia đình có thể hỏi địa phương về nhà trẻ, hỗ trợ nuôi con, tư vấn gia đình, dịch vụ trẻ khuyết tật hoặc các quầy hỗ trợ người nước ngoài. Nếu nơi làm việc có chế độ nghỉ chăm con, nghỉ khi con ốm hoặc hỗ trợ điều chỉnh giờ, cha mẹ cũng nên tìm hiểu, nhưng cần xác nhận theo hợp đồng và quy định cụ thể.
Với trẻ cần hỗ trợ phát triển, việc đưa đón và liên lạc hằng ngày đôi khi quan trọng ngang với buổi trị liệu. Gia đình nên trao đổi với nhà trẻ, trường hoặc dịch vụ về cách báo nhanh khi trẻ quá tải, bị đau, không ăn được hoặc có thay đổi lớn trong ngày.
Cha mẹ đi làm không có nghĩa là ít quan tâm đến con. Nhiều khi điều gia đình cần nhất là một hệ thống thông tin rõ, để chăm sóc trẻ không phụ thuộc vào trí nhớ và sức chịu đựng của một người.
Gia đình có thể tạo một nơi lưu thông tin chung: lịch hẹn, số điện thoại trường, thuốc, giấy tờ, mục tiêu hỗ trợ và việc cần làm trong tuần. Nơi đó có thể là sổ, ứng dụng lịch hoặc tệp chung. Điều quan trọng là khi một người bận làm hoặc ốm, người còn lại vẫn biết bước tiếp theo, không phải bắt đầu từ câu hỏi giấy đó để đâu.
Nếu công việc làm cha mẹ không thể đưa trẻ đi mọi buổi trị liệu, chuyên viên nên biết điều này để thiết kế mục tiêu phù hợp. Một kế hoạch yêu cầu luyện tập dài mỗi ngày nhưng gia đình không có thời gian sẽ nhanh chóng thất bại. Hỗ trợ tốt cần tính đến nhịp lao động thật của gia đình, không chỉ nhu cầu lý tưởng của trẻ.
Nên chuẩn bị phương án khi lịch làm việc thay đổi đột ngột
Nhiều gia đình Việt Nam ở Nhật làm ca, tăng ca hoặc công việc có lịch thay đổi theo mùa. Nếu kế hoạch hỗ trợ của trẻ chỉ hoạt động khi cha mẹ luôn đúng giờ, rất dễ gián đoạn. Gia đình nên chuẩn bị trước ai có thể đón trẻ trong trường hợp khẩn cấp, trường cần gọi ai, dịch vụ có quy định gì khi đến muộn và trẻ sẽ được giải thích như thế nào nếu lịch thay đổi.
Với trẻ khó chịu khi thay đổi, thông tin này càng quan trọng. Một lịch hình ảnh đơn giản, ảnh người đón thay, hoặc câu chuyện ngắn về hôm nay ai đón con có thể giúp trẻ bớt hoảng. Điều phối hỗ trợ không chỉ là lịch của người lớn, mà còn là cách trẻ hiểu lịch đó.
Chuyên viên nên hỏi về điều kiện duy trì, không chỉ giao bài tập
Khi chuyên viên đề nghị hoạt động tại nhà, cần hỏi gia đình có thời gian nào thật sự làm được không. Một bài tập năm phút gắn với bữa ăn hoặc lúc thay quần áo có thể bền hơn yêu cầu luyện riêng ba mươi phút mỗi tối. Với cha mẹ đi làm, mục tiêu nhỏ nhưng đều thường thực tế hơn mục tiêu lớn nhưng chỉ làm được vài ngày.
Gia đình cũng có thể nói thẳng điều gì quá sức. Điều này không phải thiếu hợp tác. Nó giúp chuyên viên điều chỉnh kế hoạch để phù hợp đời sống thật. Khi kế hoạch vừa với lịch làm việc, nhà trẻ, trường học và sức của trẻ, hỗ trợ mới có khả năng kéo dài.
Nguồn tham khảo
Các nguồn dưới đây được dùng để kiểm tra thông tin nuôi con, đời sống, việc làm và hỗ trợ gia đình tại Nhật.