Nhiều cha mẹ sợ rằng nếu mình chấp nhận khó khăn phát triển của con, nghĩa là mình đã bỏ cuộc. Vì vậy, gia đình có thể chạy theo mọi phương pháp, mọi lời hứa, mọi lịch học dày đặc với hy vọng con sẽ nhanh chóng trở lại con đường như người lớn tưởng tượng. Nhưng chấp nhận không phải là ngừng hỗ trợ.

Chấp nhận là nhìn trẻ đang ở đâu, cần gì và điều gì đang làm trẻ quá sức. Từ đó, gia đình có thể chọn hỗ trợ thực tế hơn.

Chấp nhận giúp mục tiêu rõ hơn

Khi chưa chấp nhận, người lớn dễ đặt mục tiêu dựa trên nỗi sợ. Ví dụ, phải nói thật nhanh, phải học như bạn, phải hết hành vi này ngay, phải vào môi trường giống mọi trẻ khác. Những mục tiêu đó có thể làm gia đình căng thẳng và làm trẻ mất cảm giác an toàn.

Khi chấp nhận, mục tiêu có thể cụ thể hơn: trẻ có cách báo đau, trẻ ăn an toàn hơn, trẻ hiểu lịch buổi sáng, trẻ có bạn chơi, trẻ dùng AAC để xin giúp đỡ, trẻ tham gia lớp với điều chỉnh phù hợp. Đây không phải là mục tiêu thấp; đây là mục tiêu gắn với đời sống.

Chấp nhận cũng giúp gia đình nhận ra điểm mạnh của trẻ. Nếu chỉ nhìn phần cần sửa, cha mẹ dễ quên rằng trẻ có sở thích, cảm xúc, quan hệ và cách học riêng.

Hy vọng cần đi cùng kiểm tra thực tế

Hy vọng rất cần thiết, nhưng hy vọng không nên bị biến thành áp lực phải thử mọi thứ. Gia đình nên hỏi mỗi hỗ trợ có mục tiêu gì, dựa trên thông tin nào, trẻ phản ứng ra sao và điều đó có giúp đời sống hằng ngày không.

Nếu một phương pháp yêu cầu gia đình bỏ qua sự sợ hãi của trẻ, hứa kết quả chắc chắn hoặc làm cha mẹ cảm thấy có lỗi khi không theo đủ, cần dừng lại để hỏi thêm. Hỗ trợ tốt tôn trọng trẻ và gia đình, không khai thác nỗi sợ của cha mẹ.

Chấp nhận con là quá trình. Có ngày cha mẹ bình tĩnh, có ngày lại buồn hoặc tức. Điều quan trọng là gia đình vẫn quay lại câu hỏi: hôm nay điều gì giúp con sống an toàn, được hiểu và có cơ hội phát triển hơn.

Chấp nhận cũng giúp cha mẹ nói chuyện với người thân rõ hơn. Thay vì phải giải thích toàn bộ chẩn đoán, gia đình có thể nói con cần báo trước khi thay đổi, con đang học cách dùng hình để nói, hoặc con cần nghỉ khi quá ồn. Những câu cụ thể này thường dễ được hỗ trợ hơn câu tranh luận đúng sai về việc con có bình thường hay không.

Gia đình vẫn có thể mong con tiến bộ, học kỹ năng mới và tham gia xã hội nhiều hơn. Điểm khác là hy vọng không còn dựa trên việc xóa hết khác biệt của trẻ. Hy vọng có thể là trẻ có bạn hiểu mình, có cách nói đau, có môi trường học ít quá tải hơn, hoặc cha mẹ bớt đơn độc trong quyết định hỗ trợ. Đó là những thay đổi thực, không phải bỏ cuộc.

Nguồn tham khảo

Các nguồn dưới đây được dùng để kiểm tra hỗ trợ gia đình, trẻ khuyết tật và chăm sóc người chăm sóc.